| نقش ایمان در پیشگیری و درمان بیماریهای روانی |
| کد مقاله : 1008-QURANPSY (R1) |
| نویسندگان |
|
سوده واحدیان مظلوم * گروه علوم قرآن و حدیث |
| چکیده مقاله |
| روانشناسی اسلامی به عنوان رویکردی تلفیقی میان آموزههای دینی و دانش بشری، نقش محوری ایمان در حفظ و بازیابی سلامت روان را برجسته میسازد. در حالی که روانشناسی مدرن اغلب بر عوامل بیولوژیکی و محیطی تمرکز دارد، دیدگاه اسلامی بر ضعف ایمان به عنوان یکی از عوامل کلیدی و قابل مداخله ریشهای اختلالات روانی تأکید میورزد؛ خلأ علمی موجود در ادغام عمیق متون دینی با یافتههای تجربی معاصر، ضرورت بررسی این پیوند را دوچندان میکند، به ویژه در جوامعی که ناسالمی روان به افزایش بحرانهای اجتماعی منجر شده است. هدف این پژوهش، تبیین نقش ایمان در پیشگیری و درمان اختلالات روانی از منظر قرآن کریم و روایات ائمه اطهار(ع) است، با تمرکز بر تقسیمبندی ضمیر انسانی به خودآگاه و ناخودآگاه، تأثیر متقابل جسم و روان، و راهکارهای درمانی مبتنی بر تقویت یقین به توحید و معاد و پیشنهاد مدل مفهومی تلفیقی نوین که ایمان را با مداخلات روانشناسی مثبت اسلامی (مانند تمرینهای شکرگزاری و توکل مبتنی بر قرآن) ادغام مینماید. روش پژوهش کیفی و مبتنی بر تحلیل محتوای متون است؛ دادهها از طریق بررسی آیات قرآن، احادیث معتبر و آثار روانشناسی معاصر گردآوری و با رویکرد تحلیلی-تطبیقی تفسیر شدهاند. یافتهها نشان میدهند که ضعف ایمان به عنوان عامل محافظتی ضعیفشده، عامل اصلی بیماریهایی چون حرص، حسد، قساوت قلب و اضطراب است و منجر به فسادهای اجتماعی میشود. حالات روانی منفی بر جسم تأثیر مستقیم گذاشته و درمان اساسی نیازمند محاسبه نفس، پاکسازی ضمیر ناخودآگاه و آراستگی به فضایل اخلاقی و دستیابی به قلب سلیم از طریق ایمان است. |
| کلیدواژه ها |
| روانشناسی اسلامی، ایمان، سلامت روان، بیماری روانی، قلب سلیم |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی |
