تحول علمی در روان‌شناسی اسلامی و ضرورت بازنگری در روش‌شناسی
کد مقاله : 1145-QURANPSY
نویسندگان
زینب غضنفری شهنانی *
کارمند اموزش و پرورش - مشاور مدرسه
چکیده مقاله
تحول علمی در روان‌شناسی اسلامی به‌عنوان یکی از ضرورت‌های اساسی در بازسازی علوم انسانی، مستلزم بازاندیشی عمیق در مبانی نظری و روش‌شناختی این حوزه است. روان‌شناسی رایج با تکیه بر مبانی معرفت‌شناختی سکولار و تجربه‌گرایانه، در تبیین ابعاد معنوی، غایی و ارزشی انسان با محدودیت‌های جدی مواجه است؛ امری که زمینه‌ساز شکل‌گیری روان‌شناسی اسلامی به‌عنوان یک پارادایم بدیل شده است. هدف مقاله حاضر، تبیین مفهوم تحول علمی در روان‌شناسی اسلامی و تحلیل انتقادی روش‌شناسی رایج در این حوزه با تأکید بر ضرورت بازنگری آن است. روش پژوهش، توصیفی–تحلیلی و مبتنی بر تحلیل اسنادی منابع اسلامی و علمی معاصر است. یافته‌ها نشان می‌دهد که عدم تناسب میان مبانی معرفت‌شناختی اسلامی و روش‌های اقتباس‌شده از روان‌شناسی غربی، یکی از موانع اصلی تحقق تحول علمی است. در پایان، الگوی روش‌شناسی تلفیقی مبتنی بر وحی، عقل و تجربه به‌عنوان راهبردی کارآمد برای ارتقای اعتبار علمی و کاربردی روان‌شناسی اسلامی، به‌ویژه در حوزه مشاوره، پیشنهاد می‌شود.
کلیدواژه ها
روان‌شناسی اسلامی، تحول علمی، روش‌شناسی، پارادایم علمی، مشاوره اسلامی
وضعیت: پذیرفته شده مشروط