بررسی مقایسه ای ابزار های شناخت در روانشناسی اسلامی و روانشناسی معاصر
کد مقاله : 1188-QURANPSY
نویسندگان
زهرا هدایتی زفرقندی *
دانشجو
چکیده مقاله
این پژوهش با هدف بررسی و مقایسه ابزارهای شناختی مورد تأکید در دو پارادایم روانشناسی اسلامی و روانشناسی معاصر انجام شده است. روش تحقیق بر پایه مطالعات اسنادی و کتابخانه‌ای بوده و داده‌ها از طریق تحلیل متون و منابع مرتبط گردآوری و تدوین شده‌اند. روانشناسی معاصر غالباً بر مدل‌های پردازش اطلاعات، طرح‌واره‌های شناختی و خطاهای شناختی متمرکز است که ریشه در رویکردهای پنجگانه روانشناسی دارد. در مقابل، روانشناسی اسلامی ابزارهایی مانند تفکر، ذکر، تأمل، نیت و تقوا را به عنوان مکانیزم‌های کلیدی تنظیم رفتار و سلامت روان معرفی می‌کند که به بعد معنوی و هدف غایی انسان متصل هستند و بیشتر وجهه دروان نگرانه و شهودی دارند. نتایج مقایسه نشان می‌دهد که اگرچه مفاهیمی چون «تصحیح افکار» در هر دو حوزه مشترک هستند، اما خاستگاه و غایت‌شناسی آن‌ها متفاوت است. روانشناسی معاصر بر بهبود عملکرد در این دنیا تأکید دارد، در حالی که ابزارهای اسلامی علاوه بر سازگاری دنیوی، هدف نهایی خود را کسب رضایت الهی و کمال معنوی قرار می‌دهند و اصلاح شناخت را در خدمت هدف غایی متعالی تعریف می نمایند. این مطالعه لزوم ایجاد مدل‌های یکپارچه‌تری را که پل ارتباطی بین این دو دیدگاه یعنی روانشناسی اسلامی ومعاصرباشند، برجسته می‌سازد.
کلیدواژه ها
کلید واژه: ابزار های شناخت، روانشناسی اسلامی، روانشناسی معاصر، معرفت،فرایند های ذهنی، شناخت.
وضعیت: پذیرفته شده