| الگوی حلقویشکل تحول روانی بر اساس حکمت متعالیه |
| کد مقاله : 1210-QURANPSY |
| نویسندگان |
|
سیدهادی صبوری * موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی قم |
| چکیده مقاله |
| هدف از این پژوهش، دستیابی به الگوی تحول روانشناختی بر اساس حکمت متعالیه بود. پژوهش حاضر با روش کیفی با رویکرد استقرایی از نوع تحلیل محتوا بود. جامعه شامل کلیهی آثار مکتوب ملاصدرا بود و نمونه شامل گزارههای مشتمل بر مفاهیم مرتبط با تحول روانشناختی بود که از شیوهی نمونهگیری هدفمند بدستآمده بود. دادهها از طریق مطالعه و فیشبرداری از کتب، مقالات و نیز استفاده از کتابخانههای الکترونیکی جمعآوری و طبقهبندی گردیده و سپس برای بهدست آوردن یافتهها از فرآیند رمزگذاری استفاده شده است. یافتههای پژوهش حاکی از این است که بر اساس حکمت متعالیه میتوان به 7 مرحلهی تحول روانشناختی: جنینی، طفولیت حسی، طفولیت مثالی، بلوغ أشد، بلوغ معنوی، شیخوخه و پس از مرگ و 12 عامل تحول روانشناختی، شامل عوامل معنوی (فیض الهی، فرشتگان، شیطان)، عوامل اولیه (فطرت اولیه، وراثت)، عوامل ثانویه درونی (اکتساب علم، اراده، محبت) و عوامل ثانویه بیرونی (أنبیاء و اولیاء الهی، کنشهای انسانی، تکرار کنش انسانی، تغذیه) دستیافت. در نتیجه، مدل تحول روانشناختی بدست آمده بر اساس حکمت متعالیه بیانگر این است که سرآغاز تحول انسانی از باری تعالی ناشی و به وی نیز برمیگردد. همچنین مشخص شد که صحنهی تحول روانشناختی، صحنهی کارزار اغوای شیطانی و توفیق الهی است. با این وجود، ملاصدرا محوریترین عامل رو ارادهی انسانی تعیین میکند که اگر با نور علم و ایمان قوی شود بر اغوائات شیطانی فائق آمده و در سلک ملائکه قرار خواهد گرفت اما در غیر این صورت قوای شیطانی بر استقرار خود در نفس دوام میبخشد و در سلک شیاطین قرار خواهد گرفت. |
| کلیدواژه ها |
| تحول روانشناختی، الگو، حکمت متعالیه، مراحل تحول روانشناختی، عوامل تحول روانشناختی |
| وضعیت: پذیرفته شده |
