| بازخوانی حکم خودکشی و عملیات انتحاری در فقه اسلامی و راههای پیشگیری از آن |
| کد مقاله : 1224-QURANPSY (R1) |
| نویسندگان |
|
صغری فرزانه *1، سید حسن عاملی2، صغری فرزانه2 1گروه معارف. دانشکده علوم. دانشگاه آزاد اسلامی. اردبیل. ایران 2گروه معارف، دانشکده علوم، دانشگاه آزاد اسلامی، اردبیل، ایران |
| چکیده مقاله |
| خودکشی به عنوان یکی از معضلات پیچیده روانی-اجتماعی، از دیدگاه اسلام پدیدهای ناپسند و حرام شمرده میشود. این مقاله با روش توصیفی-تحلیلی و با تکیه بر منابع دینی اصلی، به تبیین موضع اسلام در قبال خودکشی و راهکارهای پیشگیری از آن میپردازد. یافتههای تحقیق نشان میدهد که آموزههای اسلامی با تأکید صریح بر حرمت قتل نفس و تقدس حیات، هرگونه اقدام به انتحار را ممنوع و گناهی کبیره میداند. در عین حال، میان مفهوم خودکشی و شهادت در راه خدا که با شرایط و ضوابط فقهی دقیقی احاطه شده، تمایز اساسی قائل میشود. تحلیل فقهی مقاله حاکی از آن است که عملیاتهای انتحاری که توسط گروههای افراطی صورت میگیرد، نه تنها توجیه قرآنی ندارد، بلکه در تعارض آشکار با اصول مسلم شریعت، به ویژه اصل «حفظ نفس» قرار دارد. عوامل گرایش به خودکشی در جوامع اسلامی، ترکیبی از بحرانهای هویتی، برداشتهای انحرافی از متون دینی، و آسیبهای اجتماعی-رسانهای شناسایی شدهاند. راهکارهای پیشنهادی اسلام در این زمینه، رویکردی چندوجهی دارد و شامل تقویت باورهای اصیل دینی درباره ارزش زندگی، توسل به معنویت و دعا، فعالسازی نظام حمایتی خانواده و جامعه، و مداخلههای روانشناختی مبتنی بر آموزههای اسلامی میشود. این مقاله نتیجه میگیرد که بازخوانی دقیق و همهجانبه متون دینی و ارائه تفسیری معتدل و انسانمدار از آنها، نقش محوری در پیشگیری از پدیده خودکشی و انحرافات فکری منتهی به آن ایفا میکند. |
| کلیدواژه ها |
| خودکشی، حرمت نفس، عملیات انتحاری |
| وضعیت: پذیرفته شده |
