| شاخصههای کمالگرایی بر مبنای آثار تفسیری اندیشه آیتالله جوادی آملی |
| کد مقاله : 1245-QURANPSY |
| نویسندگان |
|
امیرحسین سبزیان *1، نورالدین زندیه2، مرتضی سلمان نژاد3، مهسا سبزیان4 1دانشجو 2گروه علوم قرآنی و حدیث دانشکده الهیات، معارف اسلامی و ارشاد - دانشگاه امام صادق علیهالسلام 3گروه علوم قرآنی و حدیث دانشکده الهیات، معارف اسلامی و ارشاد - دانشگاه امام صادق 4پژوهشگر مستقل |
| چکیده مقاله |
| این پژوهش با بهرهگیری از آثار تفسیری آیتالله جوادی آملی، مدلی از کمالگرایی بنا میکند و بدیلی الهیاتی ـ اسلامی در برابر الگوهای روانشناختی غربی ارائه میدهد. سپس با بازخوانی یک معرفتشناسی اسلامیِ عام و نزدیککردن آن به معرفتشناسیِ مادیِ حداقلی، زمینهای برای گفتوگویی تطبیقی میان این دو جهانبینی فراهم میسازد. نقطهٔ چالش نظری میان جوادی آملی و آبراهام مازلو، بالاترین گرایش انسانی است: خودشکوفایی در اندیشهٔ مازلو در برابر طلبِ کمال مطلق در اندیشهٔ جوادی آملی. این مقایسه نشان میدهد که میتوان خودشکوفایی را از رأس هرم نیازهای مازلو به سطح یک گرایش بنیادی انسانی جابهجا کرد. دستاورد اصلی پژوهش، چارچوبی تخصصی برای نقد اندیشهٔ مازلو بر پایهٔ علوم عقلی ـ نقلیِ جامع در سنت اسلامی است که با استفاده از یک مدل کیهانشناختیِ نفسمحور برگرفته از فلسفهٔ جوادی آملی تحقق یافته است. برای تحلیل، گرایش به کمال در اندیشهٔ جوادی آملی انتخاب شد؛ زیرا شباهتی ظاهری با مفهوم خودشکوفایی دارد. مفهوم «خود» که در فردگرایی الحادیِ مازلو نقش محوری دارد، بهعنوان مبنای مشترک گفتوگو به کار گرفته شده است. مدل حاصل، طرحی نفسمحور برای مواجههٔ انتقادی با فرهنگ فردگرایانه است و قابلیت تعمیم به سایر حوزههای فکری را ندارد. |
| کلیدواژه ها |
| آیتالله جوادی آملی، تحلیل انتقادی، آبراهام مزلو، هرم نیازها، کمالگرایی، بررسی تطبیقی، تفسیر قرآن |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی |
