مروری بر برونداد های پژوهشی در زمینه ی معنویت واختلال افسردگی بر اساس پایگاه استنادی اسکوپوس با تاکید بر سهم پژوهش های اختصاصی زنان
کد مقاله : 1277-QURANPSY
نویسندگان
جمیله محمدی *
گروه روانشناسی و علوم تربیتی، پژوهشکده زنان، دانشگاه الزهرا
چکیده مقاله
افسردگی از چالش های عمده سلامت عمومی و از علل عمده ناتوانی است. اخیراً علاقه به معنویت به عنوان عاملی در کاهنده علائم افسردگی، افزایش یافته است. این مطالعه علم سنجی، کلیه اسناد حوزه معنویت و افسردگی نمایه شده در پایگاه استنادی اسکوپوس تا انتهای سال 2025 را مورد بررسی قرار داده است.
مجموعا 969 مقاله منتشر شده با موضوع معنویت و افسردگی تا پایان سال 2025 از پایگاه استنادی اسکوپوس دریافت شد. تحقیقات ویژه زنان تنها در 6.6 درصد از کل مقالات مشاهده شد. روند تعداد برونداد های علمی با یک شیب تند به ویژه پس از سال 2006 افزایش یافت. اما این شیب در تحقیقات زنان با شیب آهسته تری دیده شد. ایالات متحده آمریکا با 446(46 درصد) و ایران با 105 مقاله (10.8 درصد)، پربازده ترین کشورها در تحقیقات معنویت و افسردگی بودند.
در مجموع، یافته های این پژوهش می تواند به شناخت بهتری از موقعیت بین المللی کشورها در این زمینه منجر شود. در سطح بین المللی، ایران به دلیل ساختار مذهبی و معنوی خود، باید نقش موثرتری در گسترش تفکر معنویت در اختلالات روانی ایفا کند. به نظر می‌رسد اصلاح سیاست‌های پژوهشی در ایران از سوی سیاست‌گذاران، از جمله تلاش برای مقابله با آپارتاید علمی، تقویت و حمایت از پژوهش ها در این زمینه، همکاری علمی با کشور ها و محققان مسلمان و تشکیل شبکه‌های پژوهشی مؤثر در کنار ارتقای کیفیت مجلات فعال در این حوزه‌ها، می‌تواند فرصت مناسبی را برای پژوهشگران حداقل در ایران فراهم کند.
کلیدواژه ها
برونداد علمی، معنویت ، افسردگی ، زنان، علم سنجی
وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی