| نقش مناسک دینی و ملی در ایجاد تواناییهای عبور از شرایط بحرانی و جنگ |
| کد مقاله : 1380-QURANPSY (R3) |
| نویسندگان |
|
صغری فرزانه * گروه معارف. دانشکده علوم. دانشگاه آزاد اسلامی. اردبیل. ایران |
| چکیده مقاله |
| این مقاله به بررسی نقش مناسبت‌ها و مناسک دینی و ملی در تقویت توانایی جوامع برای عبور از شرایط بحرانی، به‌ویژه جنگ، می‌پردازد. مسئله اصلی پژوهش آن است که مناسک جمعی از طریق چه سازوکارهایی می‌توانند به افزایش تاب‌آوری اجتماعی، انسجام جمعی و مدیریت بحران کمک کنند. چارچوب نظری پژوهش با تکیه بر دیدگاه‌های دورکیم درباره وجدان جمعی، بوردیو در خصوص سرمایه نمادین و نظریه آیین‌های گذار ون‌گنپ و ترنر شکل گرفته است. همچنین با بهره‌گیری از منابع اسلامی و تجربه تاریخی جامعه ایران، به‌ویژه در دوران دفاع مقدس، کارکردهای اجتماعی و فرهنگی مناسک مورد تحلیل قرار گرفته است. یافته‌ها نشان می‌دهد مناسبت‌ها و آیین‌های جمعی با تقویت هویت مشترک، ایجاد همبستگی اجتماعی، کاهش اضطراب‌های ناشی از بحران و فراهم‌کردن بسترهای معنابخش برای رنج و مقاومت، نقش مهمی در افزایش ظرفیت جوامع برای مواجهه با شرایط بحرانی ایفا می‌کنند. این مناسک افزون بر کارکردهای نمادین، به‌عنوان سازوکارهایی مؤثر در بسیج اجتماعی، حفظ روحیه عمومی و بازسازی نظم و امید اجتماعی در دوران بحران و پسابحران عمل می‌کنند. از این‌رو، توجه به کارکردهای فرهنگی و اجتماعی مناسک می‌تواند در سیاست‌گذاری‌های مرتبط با مدیریت بحران و تقویت سرمایه اجتماعی اهمیت ویژه‌ای داشته باشد. |
| کلیدواژه ها |
| مناسک، تاب‌آوری، بحران، جنگ، هویت |
| وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی |
