| شناخت خودکشی و خودآسیب‌رسانی از دیدگاه اسلامی و راهبردهای پیشگیری از آن‌ها |
| کد مقاله : 1503-QURANPSY |
| نویسندگان |
|
زهرا عزیزی * فارغ التحصیل سطح سه حوزه علمیه خواهران |
| چکیده مقاله |
| خودکشی و خودآسیب‌رسانی از پدیده‌های پیچیده روانی-اجتماعی هستند که در دهه‌های اخیر با رشد چشمگیری مواجه شده‌اند. این پژوهش با رویکردی توصیفی-تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه‌ای به تبیین مفهوم خودکشی و خودآسیب‌رسانی از منظر آموزه‌های اسلامی (قرآن، روایات و آرای فقها) پرداخته و راهبردهای پیشگیری از این پدیده‌ها را بر اساس منابع دینی استخراج نموده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که در قرآن کریم، خودآسیب‌رسانی مفهومی گسترده دارد که شامل خودکشی مستقیم، به‌خطر انداختن جان در شرایط غیرضروری، ارتکاب گناهان کبیره و حتی فساد اقتصادی می‌شود. روایات معصومان(علیهم‌السلام) نیز بر حرمت قتل نفس تأکید داشته و آن را از گناهان کبیره شمرده‌اند. فقهای شیعه و اهل‌سنت بر حرمت خودکشی اجماع دارند. راهبردهای پیشگیری در پنج محور اصلی: خودشناسی، خداشناسی، معادشناسی، تکلیف‌شناسی و اعتقاد به مهدویت تبیین شده است که هر یک با کارکردهای خاص خود در ایجاد آرامش روانی، امیدواری و معناداری زندگی، نقش مؤثری در پیشگیری از خودکشی ایفا می‌کنند. همچنین کنترل آسیب‌های نوظهور نظیر فضای مجازی، تقویت مهارت‌های زندگی و مداخله‌ی خانواده، از راهکارهای تکمیلی به شمار می‌روند. نتیجه آنکه رویکرد جامع اسلامی با تأکید بر ابعاد شناختی، عاطفی و رفتاری، می‌تواند الگویی کارآمد برای پیشگیری از خودکشی ارائه دهد. |
| کلیدواژه ها |
| خودکشی، خودآسیب‌رسانی، روایات، قرآن. |
| وضعیت: پذیرفته شده |
