تحلیل و درمان اختلالات روان‌شناختی از منظر روان‌شناسی اسلامی
کد مقاله : 1528-QURANPSY
نویسندگان
رقیه علی زاده *
دانشگاه پیام نور
چکیده مقاله
اختلالات روان‌شناختی از مهم‌ترین مسائل سلامت انسان‌اند و تبیین ماهیت، عوامل شکل‌گیری و شیوه‌های مداخله در آنها، نیازمند توجه هم‌زمان به ابعاد زیستی، روان‌شناختی، اجتماعی و معنوی انسان است. پژوهش حاضر با هدف بررسی تحلیلی اختلالات روان‌شناختی و راهکارهای پیشگیری و درمان آنها از منظر روان‌شناسی اسلامی و آموزه‌های قرآن کریم انجام شده است. در این مقاله، ابتدا مفهوم اختلال روانی و محدودیت برخی معیارهای رایج در روان‌شناسی معاصر، از جمله معیارهای آماری، فرهنگی، غیرانطباقی و رنج شخصی، بررسی شده و سپس ظرفیت قرآن کریم و روان‌شناسی اسلامی برای ارائه چارچوبی جامع‌تر درباره سلامت و آسیب روانی مورد توجه قرار گرفته است. یافته‌های بررسی نشان می‌دهد که در رویکرد قرآنی، عوامل مؤثر بر آسیب روانی را می‌توان در سطوح درون‌فردی، بین‌فردی، محیطی و معنوی بررسی کرد. عواملی مانند ترس، حزن، ناامیدی، غفلت، رفتارهای ناسالم، تعارض‌های اجتماعی و فشارهای ناشی از فقدان و مشکلات اقتصادی، در کنار سایر عوامل، در این چارچوب قابل تحلیل‌اند. همچنین، آموزه‌هایی مانند معنا‌بخشی به رنج، تقویت امید، صبر، یاد خدا، دعا، توکل، اصلاح نگرش به‌عنوان منابع معنوی و روان‌شناختی برای مواجهه با مشکلات مطرح می‌شوند. بر این اساس، روان‌شناسی اسلامی می‌تواند با توجه هم‌زمان به سلامت روان، معنویت، اخلاق، فطرت و غایت رشد انسان، چارچوبی مکمل برای فهم و مدیریت آسیب‌های روان‌شناختی فراهم آورد؛ هرچند آموزه‌های دینی نباید جایگزین مداخلات تخصصی روان‌شناختی و پزشکی در اختلالات بالینی شوند.
کلیدواژه ها
اختلالات روان‌شناختی، روان‌شناسی اسلامی، آموزه‌های قرآن، روان‌شناسی معاصر، آسیب‌شناسی.
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر